Çalışma rehberi

Neden 200 BPM tavanı yok

Çoğu online metronom 200 ile 300 BPM arasında durur. Hız üzerine çalışan bir gitarist için asıl ilginç kısım tam da orada başlar. 200 BPM’de on altılık alternate picking saniyede 13,3 nota eder; 240 BPM’de 16. Tremolo picking, 220 ila 260 BPM’de palm mute sekizlik riffler ve sekstole sweep arpejler hep bu tavanın üzerinde yaşar.

Tavan, sekizlik nota temelli ölçülerde daha çok can yakar. BPM her zaman ölçü sayısının vuruş birimini, yani paydadaki notayı ifade eder. 240 BPM’de 7/8’de klik sekizlik notadır; yani yalnızca orta hızda hissedilen bir riff bile sınırlı bir metronomun gösteremeyeceği bir sayı ister.

Bilinen çözüm, yani tempoyu yarıya indirip alt bölümü ikiye katlamak, hız antrenörü seansını mahveder: +1 BPM’lik adım gerçek tempoda +2 olur, “her 4 ölçüde” gerçekte her 8 ölçüye dönüşür ve aksanlar ölçü başlarına birer atlayarak düşer. 7/8’de ise yarıya indiremezsin bile, çünkü 3,5 vuruş bir ölçü etmez. Burada aralık 1 ile 1000 BPM arasında ve klik, istediğin notanın ta kendisi.

Hız antrenörü nasıl kullanılır

Antrenör tempoyu senin yerine artırır veya azaltır; bunu her zaman ölçü çizgisinde yapar, asla ölçünün ortasında değil. Hızlı bir pena pasajı için klasik “son yirmi” olan 220’den 240 BPM’e tam bir çalışma şöyle:

1. Önce ölçü sayısını ve alt bölümü ayarla, örneğin on altılıklarla 4/4; böylece duyduğun bölünme çaldığınla aynı olsun.
2. Başlangıç temposunu 220’ye, hedefi 240’a ayarla.
3. Adımı 1 BPM yap. Adımlar 1 ile 100 arasındadır.
4. Tempo değişiminin ne zaman olacağını seç: her 4 ölçüde bir. Saniye de seçebilirsin; o durumda bile değişim bir sonraki ölçü çizgisini bekler, yani bir aşama asla cümlenin ortasında bitmez.
5. Bir ölçülük giriş sayımı ekle. Klik yerine pes bir tıkırtı çalar ve gösterge çerçeve içine alınır, böylece planın henüz başlamadığını hep bilirsin.
6. Boşluk tuşuna bas. Giriş sayımından sonra 220’de dört ölçü gelir, ardından bir sonraki ölçü çizgisinde 221. Her değişimde duyulur bir işaret istersen aşama sinyalini aç.
7. 220’den 240’a +1 adımlarla 4 ölçülük 21 aşama, yani 84 ölçü eder. 220 BPM’de 4/4’lük bir ölçü yaklaşık 1,09 saniye sürer, dolayısıyla çalışma kabaca bir buçuk dakika tutar.
8. Hedefte ne olacağına karar ver: dur, 240’ta çalmaya devam et veya döngüye al; döngüdeki çalışma, giriş sayımını tekrarlamadan doğrudan birinci aşamaya döner. “Hedeften sonra başlangıca geri in” seçeneği tek bir çalışmayı hem ısınma hem soğuma yapar.

Adımı seçmek

Hedefinin altındaki son yüzde onluk dilimde, her BPM’in hissedildiği yerde +1 kullan. Bunun altında +2, yeni bir şey öğrenmediğin ısınmalarda +5 kullan. Hız antrenörünü aç ve her 4 ölçüde +2 adımlarla 160’tan 200’e dene: 21 aşama, 84 ölçü, yaklaşık bir dakika elli beş saniye.

200 BPM üzerinde çalışmak

Yüksek tempo başka türlü bir iştir. Aşamalar daha kısa olmalı, sekiz değil iki ila dört ölçü: 230 BPM’de dört ölçü on altılık, dört saniyeden biraz fazla sürede 64 pena vuruşu demektir ve yorgunluk çabuk gelir.

Temiz hız kuralına uy: kullanabileceğin en yüksek tempo, her notanın hâlâ ayrı duyulduğu en yüksek tempodur. İki nota birbirine karıştığı anda çalıştığın şey o karışıklık olur. 5 BPM düş ve orada kal.

Alt bölüm susturmayı test olarak kullan. On altılıkları alt bölüm klikleri açıkken çal, sonra onları sustur ve aynı pasajı yalnızca dörtlüklere karşı çal. Notaların hâlâ klikler arasına eşit düşüyorsa, o hız senindir.

Aşırı tempolarda kliği duymak

300 BPM’de klikler arasında 200 milisaniye vardır, bu yüzden birbirine karışmasınlar diye her biri kısaltılır. Üç sesi de dene; distorsiyonlu gitarın içinden hangisinin geçeceği amfine bağlıdır. 4/4’te 300 BPM’lik klik çoğu zaman sekizlik alt bölümlü 150 BPM olarak daha kullanışlıdır. Bu numara x/8 ölçülerde işlemez; orada vuruş sekizliktir ve gruplama aksanları doğru sekizliklere düşmelidir.

Aksak ölçüler ve gruplama

Paydası 1, 2, 4, 8 veya 16 olan, 1 ila 32 vuruşluk her ölçü çalışır. İki ayar, aksak ölçüleri yalnızca mevcut olmaktan çıkarıp gerçekten kullanılır hâle getirir: gruplama ve vuruş başına susturma.

Gruplama, bir ölçünün nasıl hissedildiğidir. Yedi sekizlik neredeyse hiçbir zaman yedi eşit vuruş olarak sayılmaz; iki ikili ve bir üçlü ya da bir üçlü ve iki ikilidir. 7/8’i 2+2+3, 3+2+2 veya 2+3+2 olarak ayarla, her grubun ilk vuruşu aksanlansın; böylece düz bir yedili sıra yerine “BİR iki BİR iki BİR iki üç” duyarsın. 3+3+3 olarak 9/8, jig’in bileşik hissini verir; 2+2+2+3 Balkan versiyonunu verir. Her vuruş sonradan yine elle değiştirilebilir.

200’de 7/4 metronom dörtlüklere klik verir, yani sekizlikler dakikada 400’e denk gelir. 200’de 7/8 ise sekizliklere klik verir ve dörtlük karşılığı 100’dür. Partisyonda 7/8’de “dörtlük = 100” yazıyorsa 200’e ayarlarsın. Aksak ritim metronomu 2+2+3 gruplu 7/8’de açılır.

Gitar çalışma rutini

Metronom ancak etrafındaki rutin dürüstse işe yarar.

• Haftada bir, en yüksek temponda kendini kaydet. Telefon mikrofonu, ellerinin senden sakladığı kaçan notaları duyar.
• Beşte üç kuralını uygula: pasajı bir tempoda beş kez çal ve ancak üçü temiz olduğunda yukarı çık. Bu kabaca antrenörün bir aşamasına denk gelir.
• Haftaları dönüşümlü yap: bir hafta tempoyu zorla, bir hafta en yüksek hızının yüzde on beş altında çalıp tonu, susturmayı ve dinamikleri temizle.
• 1. ve 3. vuruşları susturarak kliği 2. ve 4. vuruşlara koy. Vuruşun önüne mi geçtiğini yoksa ona mı yaslandığını ortaya çıkarır.
• Alt bölümleri bilinçli olarak çalış: dörtlük kliğe karşı sekizlikler, trioleler ve on altılıklar, ardından aynı cümleyi alt bölüm susturulmuş hâlde.

Gitar çalışması metronomu on altılıklar ve 160’tan 200’e bir planla açılır; bu, başlangıç için makul bir pena çalışması bloğudur.

Ücretsiz, gizli ve çevrimdışı

Metronom ücretsizdir. Hesap yok, kayıt yok ve çerez bandı da yok, çünkü uygulama çerez kullanmıyor. Ayarların bu tarayıcının yerel depolamasına kaydedilir; herhangi bir yere gönderilen tek şey, ziyaretlerin ve hangi özelliklerin kullanıldığının anonim ve çerezsiz sayımlarıdır. Ana ekranda görmek istersen tarayıcı menüsünden yükle; ilk ziyaretten sonra çevrimdışı çalışır ve klikler cihazında sentezlenir, yani çalışma sırasında hiçbir şey indirilmez.

Zamanlama nasıl çalışır

Klikler, çalınmadan önce ses saati üzerinde Web Audio API ile zamanlanır; bu yüzden meşgul bir sayfa veya yavaş bir kare onları geciktiremez. Tarayıcılar sayfayla etkileşime girene kadar sesi engeller; ilk başlatmanın bir dokunuş veya tuşa basma gerektirmesi bu yüzdendir. Masaüstü ve Android’de metronom arka plan sekmesinde çalışmayı sürdürür; iOS ise ekran kilitlenince web sesini duraklatır, bu yüzden orada ekranı açık tut.

Metronoma dön